Kiến thức

10 câu hỏi giúp bạn hiểu rõ về sinh vật biến đổi gen

Dưới đây là những thắc mắc hàng đầu của khách hàng và phản hồi từ chuyên gia đã được rút gọn về các sinh vật biến đổi gen do những nhà khoa học, người nông dân, nhà kinh tế và các chuyên gia khác để đưa ra câu trả lời.

10 câu hỏi giúp bạn hiểu rõ về sinh vật biến đổi gen
Ảnh minh họa – Nguồn CropLife Việt Nam

1. Sinh vật biến đổi gen có gây ung thư không?

TS. Kevin Folta, chủ tịch lâm thời của University of Florida kiêm phó giáo sư Khoa Khoa học Làm vườn cho biết “Câu trả lời ngắn gọn là không, tuyệt đối không có bằng chứng đáng tin cậy rằng thực phẩm Sinh vật biến đổi gen gây ung thư”.

Ngoài ra, sức khỏe và sự an toàn của Sinh vật biến đổi gen đã được nhiều nhà khoa học và tổ chức độc lập trên khắp thế giới xác thực. Ví dụ: rất nhiều 1.080 nghiên cứu về sức khỏe và sự an toàn của Sinh vật biến đổi gen tại biofortied.org đồng thời một nghiên cứu kéo dài trong vòng một thập kỷ về Sinh vật biến đổi gen được tài trợ bởi Ủy ban Châu Âu đã kết luận Sinh vật biến đổi gen không gây rủi ro lớn hơn các sản phẩm truyền thống.1

Nguồn:
[1] Một thập kỷ nghiên cứu Sinh vật biến đổi gen do Liên minh Châu Âu tài trợ 2001-2010. (2010). Được lấy từhttps://ec.europa.eu/research/biosociety/pdf/a_decade_of_eu-funded_gmo_research.pdf 

2. Sinh vật biến đổi gen có khiến dị ứng gia tăng không?

Chuyên gia dinh dưỡng được Cấp phép hành nghề Lisa Katic giải thích rằng “Không có cây trồng nào được bán ra trên thị trường có chứa chất gây dị ứng được tạo ra bởi 5 thiết kế hạt giống/cây trồng về mặt di truyền học. Và quy trình kiểm định chặt chẽ đảm bảo rằng điều này sẽ không bao giờ xảy ra”.

Lisa còn cho biết “dị ứng thực phẩm chủ yếu là do tám loại thực phẩm gây ra (sữa, trứng, lạc, các loại hạt cây, đậu nành, lúa mì, cá, động vật có vỏ) và chiếm khoảng 90 phần trăm các ca dị ứng thực phẩm được ghi nhận tại Hoa Kỳ. Điều quan trọng là phải lưu ý rằng chỉ một trong số tám chất gây dị ứng chính được nêu trên có khả năng là sản phẩm của công nghệ sinh học, đó chính là đậu nành. Trong số bảy chất gây dị ứng còn lại trong danh sách, không có chất nào được bán trên thị trường ở dạng biến thể được biến đổi về mặt di truyền học.”

Sinh vật biến đổi gen không tạo ra bất kỳ chất gây dị ứng mới nào. Nếu một người bị dị ứng với một loại cây không biến đổi gen, ví dụ như đậu nành, người đó cũng sẽ bị dị ứng với bản sao Sinh vật biến đổi gen của loại cây đó đang được bán trên thị trường.

3. Có phải các công ty lớn đang ép nông dân nuôi trồng Sinh vật biến đổi gen không?

Brian Scott, một nông dân trồng ngô và đậu nành tại Indiana cho biết: “Chẳng có công ty hạt giống nào ép các hộ gia đình như tôi phải mua bất kỳ sản phẩm cụ thể nào… Tôi có thể mua hạt giống bất kỳ từ nhà cung cấp bất kỳ mà tôi lựa chọn từ năm này qua năm khác”.

Jillian Etress, giáo viên nông nghiệp tại trường trung học phổ thông đồng thời là nông dân gia đình từ nam Alabama giải thích rằng tại trang trại của cô, họ “chọn sử dụng hoặc không sử dụng Sinh vật biến đổi gen dựa trên nhu cầu của trang trại”.

Chúng tôi hoàn toàn đồng ý. GMO Answers tôn trọng quyền chọn hạt giống của người nông dân dựa trên những gì tốt nhất cho trang trại của họ, nhu cầu thị trường và môi trường phát triển của địa phương. Trên thực tế, quyền của người nông dân trong việc chọn loại hạt giống tốt nhất cho trang trại của mình là một trong 5 nguyên tắc cốt lõi của chúng tôi.

4. Sinh vật biến đổi gen có làm tăng giá thực phẩm không?

Mặc dù có nhiều nhân tố tác động đến chi phí thực phẩm (giá dầu ảnh hưởng đến chi phí vận chuyển; hạn hán có thể ảnh hưởng đến sản lượng và khả năng cung cấp, v.v.), Sinh vật biến đổi gen đóng vai trò quan trọng trong việc giữ giá ở mức thấp nhất có thể.

Nhà kinh tế nông nghiệp Graham Brookes của PG Economics Ltd giải thích: “Trên thực tế, Sinh vật biến đổi gen có đóng góp giúp giảm chi phí thực của thực phẩm”. “Công nghệ [biến đổi gen] được ứng dụng cho đến nay chủ yếu là công nghệ nâng cao năng suất và giảm chi phí. Điều này có nghĩa là sản xuất bổ sung trên toàn cầu sử dụng công nghệ ngày càng nhiều, tương đương với lượng tăng thêm 138 triệu tấn [304 tỷ pound] đậu nành, 274 triệu tấn [604 tỷ pound] ngô, 21,7 triệu tấn [48 tỷ pound] thớ bông và 8 triệu tấn [18 tỷ pound] hạt cải dầu trong thời gian này1996-2013”.

5. Sinh vật biến đổi gen có chứa cây trồng thực phẩm hữu cơ không?

Việc tồn tại đồng thời nhiều phương pháp sản xuất – hữu cơ, truyền thống và biến đổi gen – không phải là một khái niệm mới. Những người nông dân đã và đang lần lượt tạo ra từng loại cây trồng khác nhau, trước và sau khi hạt giống biến đổi gen được giới thiệu lần đầu năm 1996 và họ làm việc chăm chỉ mỗi ngày, quản lý trang trại của họ để đảm bảo mỗi cây trồng đều đáp ứng các yêu cầu tiếp thị thích hợp.

Trồng kết hợp nhiều loại hạt giống — truyền thống lẫn biến đổi gen — và cũng làm như vậy với trang trại hữu cơ bên cạnh, Mary Mertz cho biết “Tất cả những người nông dân sử dụng phương pháp hữu cơ và truyền thống đều đang cùng nhau tạo ra thực phẩm. Chúng tôi cần hợp tác với nhau và tôn trọng thông lệ canh tác của nhau. Điều này đòi hỏi phải có giao tiếp, nhận thức được nâng cao về điều kiện thời tiết và hướng đến giải pháp nhằm phòng tránh phát sinh vấn đề ngay từ đầu”.

6. Vì sao không có nghiên cứu y tế trong dài hạn được thực hiện đối với cây trồng Sinh vật biến đổi gen?

Đã có những nghiên cứu y tế trong dài hạn được thực hiện đối với Sinh vật biến đổi gen. Ngoài thực tế là thực phẩm biến đổi gen có hồ sơ theo dõi lâu dài, an toàn (18 năm trên thị trường), cây trồng biến đổi gen được kiểm định nhiều lần và toàn diện về sự an toàn đối với người tiêu dùng và môi trường. Những kiểm định này đã được rà soát bởi Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và Cục quản lý Dược phẩm và Thực phẩm và các tổ chức quốc tế tương tự.

Danh sách 1.785 các nghiên cứu về sự an toàn của Sinh vật biến đổi gen, trong đó có các nghiên cứu trong dài hạn, có sẵn để tải về tại Informa Healthcare.1

Cơ quan Quốc tế Mua lại Ứng dụng Sinh học nông nghiệp (ISAAA) 2 đưa ra 610 những tài liệu khoa học được công bố trên những tạp chí được đánh giá bởi các cơ quan tương đương, đánh giá sự an toàn của thực phẩm có nguồn gốc từ cây trồng biến đổi gen và biofortied.org đưa ra một danh sách các nghiên cứu độc lập mở rộng về Sinh vật biến đổi gen đang được phát triển.

Ngoài ra, Ủy ban Châu Âu đã tiến hành vô số nghiên cứu về sự an toàn của Sinh vật biến đổi gen. Theo Ủy Ban Châu Âu, “kết luận chính sau hơn 130 dự án nghiên cứu diễn ra trong khoảng thời gian hơn 25 năm nghiên cứu với sự tham gia của hơn 500 nhóm nghiên cứu độc lập, đó là công nghệ sinh học, cụ thể là Sinh vật biến đổi gen, thực chất không có nhiều rủi ro hơn so với các công nghệ gây giống cây trồng thông thường”. 3

Nguồn:
[1] Informa Healthcare: http://informahealthcare.com/
[2] Cơ quan Quốc tế Mua lại Ứng dụng Sinh học nông nghiệp (ISAAA): www.isaaa.org/
[3] Một thập kỷ nghiên cứu Sinh vật biến đổi gen do Liên minh Châu Âu tài trợ 2001-2010. (2010). Được lấy từ http://ec.europa.eu/research/biosociety/pdf/a_decade_of_eu-funded_gmo_research.pdf

7. Sinh vật biến đổi gen có làm gia tăng việc sử dụng thuốc trừ sâu không?

Theo Nhà kinh tế học Nông nghiệp Graham Brookes, nhìn chung, việc sử dụng thuốc trừ sâu đã giảm, phần lớn là do ứng dụng các cây trồng chống sâu bọ, đặc biệt là ở bông.

Giảm sử dụng thuốc trừ sâu giúp nông dân tiết kiệm thời gian và tiền bạc thông qua giảm lượng hóa chất họ cần mua và số lần họ cần sử dụng hóa chất trên những cánh đồng trong suốt vụ mùa. Điều này đã đem lại lợi ích được ghi lại đối với môi trường, trong đó lượng thải khí nhà kính giảm tương đương khi không cho 12,4 hàng triệu xe hơi lưu thông trên đường trong một năm.1*

Hơn nữa, phó giáo sư Andrew Kniss chuyên gia ngành sinh thái học và quản lý cỏ dại tại University of Wyoming lưu ý rằng việc ứng dụng các cây trồng chịu được thuốc diệt cỏ trên thị trường hiện nay đã cho phép người nông dân sử dụng ít thuốc diệt cỏ độc hại hơn trên cánh đồng.

Nguồn:
[1] GM Crops: Global Socio-Economic and Environmental Impacts (Cây trồng Biến đổi gen: Tác động đến Kinh tế Xã hội và Môi trường trên Toàn cầu 1996-2013. Được lấy từ www.pgeconomics.co.uk
* Thông tin được cập nhật để phản ánh 2013 dữ liệu.

8. Vì sao các công ty Sinh vật biến đổi gen lại có vẻ phản đối việc ghi nhãn thực phẩm Sinh vật biến đổi gen?

Như giám đốc điều hành Ủy ban Thông tin Công nghệ sinh học Cathy Enright cho biết “Chúng tôi ủng hộ việc bắt buộc ghi nhãn thực phẩm, trong đó có thực phẩm Sinh vật biến đổi gen, nếu thực phẩm làm dấy lên vấn đề về an toàn hoặc sức khỏe — ví dụ: để cảnh báo cho những nhóm người nhạy cảm về khả năng có chất gây dị ứng”.

Cathy giải thích thêm: “Nhưng chúng tôi không thể ủng hộ việc bắt buộc ghi nhãn thực phẩm Sinh vật biến đổi gen chỉ vì thực phẩm trên thị trường được sản xuất bằng phương pháp thiết kế gen. Ví dụ: trong rượu, sữa chua hay bánh mì được sản xuất với men biến đổi gen, dầu thực vật được làm từ đậu nành biến đổi gen hoặc ngũ cốc được tạo ngọt bằng đường biến đổi gen. Những thực phẩm này có tính an toàn và dinh dưỡng như các sản phẩm tương tự không Sinh vật biến đổi gen như các cơ quan được công nhận trên khắp thế giới đã xác định”.

9 . Sinh vật biến đổi gen có góp phần khiến cho ong và bướm bị chết hay không?

Ong: Cơ quan Bảo vệ môi sinh Hoa Kỳ (EPA) và các cơ quan khác ghi nhận rằng các quần thể ong có thể gặp phải khó khăn do một số nhân tố, bao gồm các loài gây hại và vật ký sinh, bệnh do vi khuẩn, khẩu phần ăn không đầy đủ và mất đa dạng gen, như nhà phân tích chính sách và tác giả kỳ cựu Paul Driessen đã giải thích.

Theo Paul: “báo cáo của Viện Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ cho thấy rằng loài ong có thể đang chết dần không phải chỉ vì một độc tố hay bệnh tật duy nhất mà vì nhiều nhân tố”. Ông tiếp tục: “Cây trồng biến đổi gen chưa được đưa vào danh sách nhân tố gây CCD [Rối loạn tổ chức đàn ong] và trên thực tế đã cho phép trồng nhiều thực phẩm và các cây trồng khác trên diện tích đất nhỏ hơn, với ít thuốc trừ sâu hơn và kể cả trong điều kiện ít mưa hoặc hạn hán”.

Bướm: Có nhiều nhân tố ảnh hưởng đến các quần thể bướm sâu bông tai, ví dụ như chặt phá rừng, vật ký sinh và sự tàn tạ của các quần thể cây bông tai chủ của chúng, trong đó có những khiếu nại rằng Sinh vật biến đổi gen và thuốc diệt cỏ đang góp phần dẫn đến sự sụt giảm cây bông tai.

Phó giáo sư sinh thái học và quản lý cỏ dại Andrew Kniss tại University of Wyoming giải thích vì sao nguyên nhân dẫn đến sự sụt giảm cây bông tại là một vấn đề phức tạp, với kết luận rằng mặc dù thuốc diệt cỏ có thể đóng một vai trò trong sự sụt giảm của các loài như cây bông tai, “nghiên cứu cho thấy có những nhân tố quan trọng hơn thuốc diệt cỏ phải chịu trách nhiệm về sự sụt giảm của các loài cây tự nhiên gần những cánh đồng cây trồng, [ví dụ như] cây bông tai”.

Thông lệ quản lý đất chuyển đổi là một nhân tố quan trọng. Các nhà nghiên cứu, nhóm bảo tồn, cơ quan chính phủ và cộng đồng nông nghiệp đang xác định những cách tái thiết môi trường sống chức năng trên khu đất nông nghiệp, ghi nhận nhu cầu đối với các hệ thống nông nghiệp phong phú.

Điều quan trọng cần lưu ý là trước khi có thể phát triển cây trồng được biến đổi về mặt di truyền học với tính chất thương mại, các công ty phát triển cây trồng biến đổi gen phải chứng minh rằng những cây trồng mới này không gây hại đối với côn trùng “không phải là mục tiêu”, ví dụ như ong và bướm.

10. Nếu gia súc ăn ngũ cốc biến đổi gen thì có Sinh vật biến đổi gen trong thịt mà tôi ăn không?

Chuyên gia mở rộng hệ gen động vật và công nghệ sinh học Alison Van Eenennaam tại University of California, Davis giải thích: “Động vật tiêu hóa cây trồng được thiết kế gen giống như cây trồng truyền thống. Bằng chứng cho đến nay cho thấy rõ ràng rằng việc cho gia súc ăn cây trồng được thiết kế gen tương đương với việc cho chúng ăn nguồn thức ăn không biến đổi về mặt thành phần dinh dưỡng, khả năng tiêu hóa và giá trị thức ăn.

Người ta ước tính rằng 70-90 phần trăm cây trồng biến đổi gen đã thu hoạch được dùng làm thức ăn cho vật nuôi để tạo ra thực phẩm, điều này khiến gia súc trên thế giới trở thành khách hàng lớn nhất đối với thế hệ cây trồng biến đổi gen hiện nay. [1] Chưa bao giờ phát hiện có Sinh vật biến đổi gen trong sữa, thịt hoặc trứng có được từ vật nuôi được cho ăn thức ăn biến đổi gen.

Nguồn:
[1] Eenennaam, A. V. Hành trình Khoa học và Công nghệ sinh học Vật nuôi. Sinh vật biến đổi gen trong nông nghiệp vật nuôi: thời gian để cân nhắc cả chi phí và lợi ích trong những đánh giá của cơ quan quản lý, 4. Được lấy từ http://www.jasbsci.com/content/4/1/37

Theo GMOanswers.com

10 câu hỏi giúp bạn hiểu rõ về sinh vật biến đổi gen
5 / 2 đánh giá